:: Large Hadron Collider (LHC) Status... Büyük Hadron Çarpıştırıcı durumu... CERN... Ağustos 2010

LHC Durumuna bakıldığında çarpışmaların "Teknik bir çalışmadan" durdurulduğu görülüyor.

Selenoitlerin çoğunun durduğu görülüyor.

Burada hangi Sektörlerin devre dışı olduğu görülüyor.
Gözlemlendiği kadarıyla bazı sektörlerde manyetik selenoitlerde arıza/bakım olduğu anlaşılıyor.

Parlaklık monitöründen ALICE'in çalıştığı/denendiği gözlemleniyor.

Operasyon penceresinde ATLAS'ın kalibre edildiği gözlemleniyor.


Yukarıda LHC'nin manyetiklerin soğutma durumu görülüyor. Sistemin yaklaşık yarısı şuanda aktif değil.


Yukarıda ATLAS, CMS, LHCb ve diğer deneylerin LHC-GRID veri işleme merkezinden geçen veri miktarı görünmekte.
Veri miktarı taban düzeyde seyrediyor.


Yukarıda Ocak 2005, Ağustos 2010 tarihleri arasındaki veri akış durumu görülmekte.
ATLAS veri aktarımı artmış görülüyor.
Ancak bu verilerin deney ve kalibrasyon aşaması içerdiği veri analizi için erken olduğunu söylemek doğru olur.

LHC üzerinde yapılan kalibrasyon çalışmaları tamamlandığında, çarpıştırılan parçacık sayısı ve enerjisi artacağından üstel oranda bir veri akışı gözlemlenecek.



LHC hakkında kısa bilgi : http://tr.wikipedia.org/wiki/Büyük_Hadron_Çarpıştırıcısı

Kaynak:
CERN /LHC /LHC-Grid

:: GRID Durumu... LHC / CERN

Yukarıda güncel GRID sitelerinin nerede olduğunu görebilirsiniz.

TR-GRID, ULAKBİM / Ankara'daki sitede bulunan ATLAS işleri görülmekte.

:: LHC'nin (Large Hadron Collider) çalıştığını nereden anlarız... CERN...

CERN bünyesinde bulunan, Büyük Hadron Çarpıştırıcısının (LHC) çalışıp çalışmadığını GRID sisteminden anlayabiliriz.
GRID sistemi, LHC sistemi dedektörlerinden gelen verilerin toplanması, tetikleme sistem ile ayıklanması, berlirlenen imzaların araştırılması ve depolanmasını sağlayan bir süper bilgisayar yapısı. GRID yapısında bilgisayarlar merkezi bir sistemde değil, coğrafi olarak dünyaya dağılmış durumdadır.
CERN bünyesinde, LHC'deki verilerin ilk olarak ayıklandığı bir veri işleme merkezi mevcut. Bunun dışında ana veri işleme kapasitesi GRID sistemidir.
Ülkemizde, TÜBİTAK bünyesinde TR-GRID projesi mevcuttur.

Genel GRID yapısını (2D) buradan izleyebilirsiniz.
3-boyutlu GRID izleme aracı için burayı tıklayınız.

LHC deneyinde her bir dedektörde meydana gelen her bir çarpışma, bir olay anlamına gelmekte, olay ise veri anlamına gelmektedir. Dedektörden sisteme ulaşan verini bant genişliği (veri aktarım miktarı) ile olay sayısı doğru orantılı ve olay sayısı ile çarpışma enerjisininde doğru orantılı olduğunu söyleyebiliriz.

Buradan kabaca aktarılan veri miktarını takip ederek deney yapılıyormu, hangi dedektörlerde yapılıyor, görece hangi seviyede deney yapıldığını söyleyebiliriz.


Yukarıda son 24 saat içerisinde CMS dedektöründen alınan veri miktarı. Veri miktarı maksimum 100 MB/s. Bu veri hızının, zamanla enerji seviyesinin arttılması ile olay sayısı artması, aktarılan veri miktarının artması sonucunda, artacağını bekleyebiliriz.


Yukarıda, ATLAS dedektörünün son 24 saat veri transfer durumu.

Yukarıda tüm dedektörlerin, son 24 saat veri transfer durumu.
LHC soğutma durumu. Soğutma işlemi parçacık hızlandırıcısı için birincil parametre. Büyük bir manyetik alan elde etmek için iletken direncinin azaltılarak geçen akımın arttırılması gerekmekte. Bunun için iletkenlerin soğutularak, iletken içerisindeki atomların termal titreşimleri azaltılmakta, geçen elektron miktarı arttırılmakta, elektronların hareketinden meydana gelen manyetik alan şiddeti arttırılmaktadır. LHC'nin arıza yapmasının sebebi soğutma sisteminin tasarımdan kaynaklanmıştı.

Kaynak: CERN / GRID.ORG.TR

:: Ve Çarpışma... CERN / LHC

LHC üzerinde ilk proton-proton çarpışması gerçekleştrildi. Çarpışma deneyi ATLAS, CMS, ALICE ve LHCb'de denendi.
Bu çarpışma öncü ve sistemleri test etmek amacı ile gerçekleştirildi.
LHC kademeli bir şekilde 1.2 TeV'lik parçacık kinetik enerji seviyesine çıkartılacak. Dün yapılan deney 450 GeV seviyesinde...
LHC'nin önümüzdeki 20 yıl boyunca, Fizik alanında bir "bilgi makinası" olması bekleniyor.

Çarpışma deneyi ALICE dedektörü

Çarpışma deneyi ATLAS dedektörü


Çarpışma deneyi, LHCb dedektörü

:: LHC soğutucu durumu...

LHC soğutucu arızasının giderildiği görülüyor...
İlerleyen saatlerde sistemler stabil olup olmadığı anlaşılabilir...
(Geçen haftaki ilk çarpışmanın ardından cyro'lar devre dışı kalmaya başlamıştı...)

Sektör 5-6, 1.9K sıcaklığında ve stabil görülüyor...


ATLAS sisteminin test edildiği görülüyor... (veri transfer oranından)

:: ATLAS, LHC...

ATLAS kontrol odası fotoğrafları....

ATLAS webcam'leri için tıklayınız...

ATLAS videoları için tıklayınız...

ATLAS ile ilgili animasyonlar için tıklayınız...

:: LHC (Large Hadron Collider) Büyük Hadron Çarpıştırıcısı 10 Eylülde sisteme paraçacık sürecek...

İsviçre - Fransa sınırında, eski 3,8 metre çaplı LEP tünelinde tekrar yapılandırılan LHC, dairesel bir hızlandırıcı çarpıştırıcı...

Proton, kurşun ve ağır iyonların kullanılacağı sistemde, parçacıklar ışık hızına yakın bir hızda (göreli bir yakınlık), TeV'lik (~ 7 TeV) bir kinetik enerji seviyesi ile çarpıştırılacak (aslında 7+7 =14 TeV, kafa kafaya iki parçacığın toplam kinetik enerjisi)...

Sistemdeki parçacıkların halka duvarına çarpmadan tuzaklanabilmesi için süperiletken elektromıknatıslar kullanılmakta. Kullanılan bu süperiletken mıknatısların sıcaklığı -271 dereceye kadar soğutulmakta. Bu durumu ile mıknatısa dünyadaki en büyük süperiletken mıknatıs denilebilir...

LHC'de toplam 4 adet dedektör mevcut, dolayısıyla 4 adet deney platformu;

ATLAS


LHC'deki genel kullanımlı ikinci dev dedektör.
ATLAS hakkında daha fazla bilgi...

CMS


Compact Muon Solenoid "Küçük Müon Bobini",
Higgs ve öteki yürütülecek araştırmada başı çekecek olan genel kullanımlı iki dev dedektörden biri.
CMS hakkında daha fazla bilgi...

LHCb



Bu dedektör "alt" kuark ve antikuarkları araştırarak antimadde konusunda araştırmalara katkı sağlayacak.
LHCb hakkında daha fazla bilgi...

ALICE





A Large Ion Collider Experiment (Büyük İyon Çarpıştırıcı Deneyi), Kurşun iyonlarını çarpıştırarak kuark-gluon plazması denen ve evrenin ilk anlarda var olduğu düşünülen ateş toplarını üretecek ve inceleyecek.
ALICE hakkında daha fazla bilgi...

Bu deneylerin dışında, TOTEM, LHCf deneyleri ile GRID sistemi'de mevcut...

:: LHC-CERN...

Parçacık fiziği için günümüzde kullandığımız en iyi model "Standart Model"! Ancak bu modelde eksiklikler ve sorunlar mevcut...

Standart Modele eklenmesi muhtemel bir parçacık Higgs bozonu. Bu bozon maddeye kütlesini veren parçacık olduğu düşünülüyor...

Parçacık fiziğinde devrim niteliği taşıyacak olan deneyler serisi yakında başlayacak...

Deneyler LHC (Large Hadron Collider) adındaki parçacık çarpıştırıcısı tarafından gerçekleştirilecek...

Yukarıdaki resimde LHC'nin gerçek zamanlı soğutma durumu görülüyor.
Parçacık hızlandırıcısında/çarpıştırıcısında parçacıkların yüksek hızlara ulaşması için güçlü mıknatıslar kullanılmakta, bu mıknatıslardan geçen akımı arttırmak için sistemin soğutulması ve iletkenlerin dirençlerinin düşürülmesi (Bkz. Süperiletken) gerekmekte... Bu sayede iletkenden akan elektronların daha az dirençle karşılaşarak daha fazla manyetik alan oluşturması sağlanabiliyor.

LHC İşlem durumu için tıklayınız...

LHC deneyleri için tıklayınız...

LHC veri işleme hakkında bilgi için tıklayınız...

LHC haberleri için tıklayınız...

Resmi web sitesi : http://lhc.web.cern.ch/lhc/
Scientific Amerikan'da yayımlanan makale için tıklayınız...

:: Higgs'i ve higgs bozonunu anlamak...

Boşluk diye bir ortamı yoktur!... Ortamın en düşük enerjiye sahip olduğu durum vardır...

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 15 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 13 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 12 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 11 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 10 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 9 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 8 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 6 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 5 (CERN)

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 4 (CERN)

Peki Parçacıklar neden farklı kütleli!

:: LHC, ATLAS Deneyi Bölüm 3 (CERN)